Het voormalig Stadsarchief

Het gebouw waar je naar kijkt, staat op wat ooit een grens was. Tot het einde van de negentiende eeuw hield Amsterdam hier op en begon Nieuwer-Amstel, een zelfstandige gemeente die zich uitstrekte tot aan de Ceintuurbaan en de Van Baerlestraat, straten die nu midden in de stad liggen.

Amsterdam wilde die grond hebben, en in Nieuwer-Amstel wisten ze dat. Op 29 oktober 1886 besloot de gemeenteraad daar een nieuw raadhuis te bouwen, en het kwam precies hier terecht, op de uiterste rand van het eigen grondgebied, pal tegenover de stad die het gebied wilde inlijven. Tussen 1889 en 1892 verrees het, statig genoeg om te lezen als een mededeling in baksteen: deze grond is van ons. Vier jaar later slokte Amsterdam het grootste deel van Nieuwer-Amstel alsnog op, en wat er overbleef heet sinds de jaren zestig Amstelveen.

Het raadhuis werd daarna het stadsarchief van Amsterdam, een van de grootste gemeentearchieven ter wereld. Die collectie verhuisde later naar de Vijzelstraat, waar ze een heel gebouw vult, en het pand aan de Amsteldijk begon aan een derde leven als vijfsterrenhotel.