Monument Joods Verzet

Op de kade waar de Zwanenburgwal in de Amstel uitkomt staat een zwarte granieten zuil, die zich klein houdt naast de Stopera, het gebouw waarin het stadhuis en de opera samenwonen. Bovenop liggen twee stenen tafels met in het Hebreeuws en het Nederlands dezelfde woorden: ter herinnering aan het verzet van de joodse burgers, gevallen in 1940-1945. Daarnaast staan diezelfde jaren nog een keer, als 5700-5705, zoals ze in de joodse kalender heten.

De vorm komt rechtstreeks uit het ambacht. Joseph Glatt, die het monument in 1988 maakte, was steenhouwer in het Brabantse Putte en had zijn vak gemaakt van joodse grafstenen, en dat zie je aan de zuil terug.

Het initiatief kwam van joodse verzetsmensen zelf. In de naoorlogse verhalen over de bezetting bleef hun aandeel lang onderbelicht, terwijl joodse Amsterdammers meededen aan daden als de aanslag op het bevolkingsregister in 1943, waarvoor student Rudi Bloemgarten datzelfde jaar werd gefusilleerd.

De grond onder het monument heeft een eigen geschiedenis. Hier lag Vlooienburg, eeuwenlang het hart van joods Amsterdam, dat na de oorlog werd gesloopt tot er ruimte was voor het stadhuis en de opera achter je.