Peter de Grote

In de zomer van 1697 kwam er een timmerman werken op de scheepswerf van de VOC op Oostenburg, de plek waar je nu staat. Hij heette Pjotr Michajlov, was vijfentwintig en ruim twee meter lang, en in werkelijkheid was hij de tsaar van Rusland. Een gedenksteen in de gevel houdt zijn werkdagen hier nog altijd bij: 30 augustus 1697 tot 15 januari 1698.

Peter de Grote wilde van zijn land een moderne Europese mogendheid maken en ging daarvoor in de leer bij de scheepsbouwers die hij als de beste beschouwde, die van de Republiek. Hij probeerde het eerst in Zaandam, waar hij binnen een week door hele volksmenigten werd aangegaapt. Burgemeester Nicolaes Witsen, zelf bewindhebber van de VOC en al jaren zijn briefvriend, raadde hem de afgeschermde werf hier aan.

Vier maanden lang timmerde hij mee aan een schip, tekende hij plattegronden en volgde hij lessen in navigatie en anatomie. Hij vertrok met een getuigschrift als scheepstimmerman en met kennis waarmee hij later zijn vloot opbouwde en een nieuwe hoofdstad, Sint-Petersburg.

Op de werf werd eeuwenlang een beddenkoord bewaard dat hij hier geknoopt zou hebben, en dat tegenwoordig in het Rijksmuseum ligt. Bij zijn aankomst voerde Amsterdam op het IJ bovendien een nagespeeld zeegevecht voor hem op, met kanonsvuur en zeilschepen, een vroege voorloper van wat we nu SAIL noemen.