De ossenkop en de koepel

Aan deze kant van de kathedraal, waar de rij voor de ingang je rug toekeert, zit boven de zijdeur een kop van een os in het marmer, met de horens vooruit en de snuit gericht op het huis aan de overkant.

De nette verklaring is een eerbetoon aan de ossen die het marmer jarenlang de heuvels af sleepten. De Florentijnen vertellen het liever anders: een van de bouwlieden zou een verhouding hebben gehad met de vrouw van de bakker hiertegenover, en toen die man er een rechtszaak van maakte, plaatste hij een gehoornde kop precies op de hoogte waarop de bakker elke ochtend zijn deur opendeed.

Vanaf dezelfde plek loopt je blik langs de gevel omhoog naar de koepel. Midden in deze kathedraal bleef meer dan vijftig jaar een gat van vijfenveertig meter breed open, want niemand wist hoe je zoiets overspant.

Filippo Brunelleschi won die opdracht in 1418 van zijn oude rivaal Lorenzo Ghiberti door te weigeren zijn methode uit te leggen. Volgens Vasari daagde hij de commissie uit een ei rechtop op een marmeren plaat te zetten, en toen niemand dat lukte tikte hij de punt plat. Zijn oplossing waren twee schalen over elkaar met een visgraatpatroon ertussen, waardoor elke laag stenen zichzelf vasthield. De doorsnedetekening bij dit verhaal laat die opbouw zien, met de trap in de spleet waar je nu nog doorheen loopt.

Steek het plein over naar het achthoekige gebouw tegenover de voorgevel.