Compagnieplein en de MCC-werf

Dit plein was ooit water. Hier lag de scheepswerf van de Middelburgse Commercie Compagnie. In 1740 nam de MCC de werf van de West-Indische Compagnie over, en in 1813 die van de VOC. Aan de kop van het terrein staat nog het achttiende-eeuwse VOC-gebouw van de opperequipagemeester, de man die de werf leidde en er ook woonde. Vanaf hier zie je het niet, maar bij de volgende stop, op de Kinderdijk, wel. Boven de hoofdingang zit het monogram van de compagnie, met de Z van de Kamer Zeeland en de M van Middelburg.

Hier werd in 1760 het schip d'Eenigheid gebouwd, drieëntwintig meter lang en zeven meter breed.

Om er een slavenschip van te maken, werd zo'n schip verbouwd. Van een zusterschip van deze werf, de Vigilantie, weten we de maten: tweeëntwintig meter lang, zeven meter breed, en een tussendek van een meter veertig hoog. Daar kon een mens dus niet in staan. Bij die verbouwing werden ook schotten geplaatst, om te voorkomen dat bij een opstand de mensen uit het ruim het achterdek konden bereiken en het schip zouden overnemen. Opstanden werden dus verwacht en ingecalculeerd.

Van de reis die d'Eenigheid in 1761 maakte is bijna alles bewaard gebleven. Kapitein Jan Menkenveld kocht aan de West-Afrikaanse kust 326 mensen. Tijdens de overtocht stierven er drieëndertig. De overige mensen werden verkocht in Berbice, in het huidige Guyana. De reis leverde de MCC 13.320 gulden op.

Aan boord voer de chirurgijn David Henri Gallandat, wiens brieven we net bij de bibliotheek noemden. Hij hield een journaal bij van wie ziek werd en wie stierf. De opperstuurman kwam uit Middelburg en verdiende zesendertig gulden per maand.

Van de bemanning kennen we dus de namen, de functies en de salarissen. Van de mensen in het ruim is vrijwel niets vastgelegd, behalve hun aantal en hun prijs.

Via de knop onder dit verhaal kun je de reis van d'Eenigheid zelf volgen.

We steken de brug over en lopen honderddertig meter naar het noorden, naar de Kinderdijk. Je kunt ook onderlangs doorlopen en dan het trapje op naar de Kinderdijk. Loop daar een klein stukje naar links, naar de pakhuizen.